About

Wednesday, February 25, 2015

BỆNH PARKINSON (PARKINSON'S DISEASE) - Do LQT Biên Dịch


CÁC BIẾN CHỨNG CÓ THỂ XẢY RA

Bệnh Parkinson không phải là một căn bệnh gây tử vong, nhưng nó có thể làm giảm tuổi thọ.  Chứng bệnh này tiến triển nhanh ở những bệnh nhân cao tuổi, và có thể dẫn đến tình trạng mất khả năng hoạt động trong vòng từ 10 – 20 năm.  Các bệnh nhân cao tuổi cũng có khuynh hướng bị đông cứng và suy giảm chức năng thần kinh và những hoạt động hàng ngày cao hơn những người trẻ tuổi hơn.  Nếu bệnh Parkinson xuất hiện mà không có các dấu hiệu bị rung lắc (rung tay), thì có nhiều khả năng tình trạng bệnh sẽ nghiêm trọng hơn trường hợp đã xuất hiện tình trạng rung lắc (rung tay). 



Bệnh Parkinson có thể làm giảm chất lượng cuộc sống một cách nghiêm trọng ở bất kỳ nhóm tuổi nào.  Không nên xem thường các tác động về thể chất và cảm xúc lên gia đình khi bệnh nhân càng lúc càng trở nên phụ thuộc vào sự hỗ trợ của gia đình.

Các tiến bộ trong điều trị càng ngày càng có hiệu quả trong việc làm giảm mức độ nghiêm trọng của các triệu chứng, và thậm chí có thể làm chậm tiến trình bệnh.  Tuy nhiên, sử dụng nhiều thuốc trong một thời gian có thể tạo ra các tác dụng phụ đáng kể.  Những loại thuốc thế hệ mới có thể giúp hạ giảm những trường hợp này.

Chứng Khó Nuốt

Chứng khó nuốt (dysphagia) thỉnh thoảng có liên quan đến thời gian sống sót của bệnh nhân bị rút ngắn.  Suy giảm vận động của các cơ ở cổ họng không chỉ làm suy yếu khả năng nuốt (dẫn đến tình trạng thiếu dinh dưỡng), mà còn tạo ra nguy cơ bị bệnh viêm phổi hít vào [aspiration pneumonia: xảy ra khi các phần tử lạ (thường là thức ăn, chất lỏng, nôn mửa, hoặc chất lỏng từ miệng) được hít vào phổi hoặc vào các đường dẫn khí đến phổi]

Tác Động Đến Cảm Xúc

Trầm cảm là một hiện tượng rất phổ biến ở những người bị bệnh Parkinson.  Bệnh Parkinson tạo ra nhiều mối đe dọa cho đời sống tinh thần:

-      Bản thân quá trình bệnh gây ra những thay đổi hóa học trong não bộ mà có thể ảnh hưởng đến trạng thái tinh thần và chất lượng cuộc sống.
-      Các biến chứng có một sự tác động sâu rộng đến đời sống hàng ngày của bệnh nhân mà có thể gây tác hại mạnh mẽ đến cảm xúc nếu không được giúp đỡ hoặc không được ủng hộ tinh thần.
-      Một số phương pháp trị liệu bằng thuốc (levodopa phối hợp với một loại thuốc tạo hiệu ứng giống dopamine) có thể tạo ra các hành vi không kiểm soát được, chẳng hạn như cờ bạc, mua sắm, và gia tăng nhu cầu quan hệ tình dục.  Những bệnh nhân, có các khuynh hướng bẩm sinh thích tìm kiếm sự mới lạ hoặc có người trong gia đình bị nghiện rượu, có thể có nhiều khả năng phát triển hành vi thích cờ bạc không kiềm chế được.   Phương pháp phẫu thuật kích thích não sâu (deep brain stimulus – DBS) cũng có thể làm tăng nguy cơ thích cờ bạc ở các bệnh nhân đã từng có sở thích cờ bạc.

Ảnh Hưởng Đến Suy Nghĩ và Trạng Thái Tinh Thần

Suy Giảm Khả Năng Suy Nghĩ (Suy Giảm Nhận Thức).  Suy giảm khả năng suy nghĩ, trí nhớ, ngôn ngữ, và các kỹ năng giải quyết vấn đề thường xảy ra vào lúc bắt đầu ở các bệnh nhân không được chữa trị hoặc xảy ra trễ trong quá trình bệnh.  Sử dụng thuốc có thể đóng một vai trò trong các rối loạn về tư duy.  Những người bị bệnh Parkinson trở nên chậm chạp hơn trong khả năng phát hiện các mối liên hệ, mặc dù (không giống với bệnh Alzheimer) sau khi họ khám phá ra rằng họ có khả năng áp dụng kiến thức này cho các khái niệm khác.

Bệnh Mất Trí Nhớ.  Bệnh mất trí nhớ (dementia) thường xảy ra ở những người cao tuổi bị bệnh Parkinson nhiều gấp 3 đến 6 lần so với những người lớn tuổi bình thường.  Bệnh mất trí nhớ này có nhiều khả năng xảy ra ở những người lớn tuổi đã từng bị trầm cảm nghiêm trọng.  Bệnh Parkinson đặc trưng bởi tình trạng cơ bị mất chức năng vận động bình thường (akinesia), thay vì bị rung lắc cơ thể (rung tay), đồng thời các ảo giác ban đầu cũng có thể làm tăng nguy cơ bị bệnh mất trí nhớ.  (Ảo giác trực quan cũng có thể xảy ra trong khoảng 1 phần 3 số bệnh nhân do sử dụng thuốc trị bệnh Parkinson).  Không giống như bệnh Alzhemeir, bệnh Parkinson liên quan đến bệnh mất trí nhớ (Parkinson’s related dementia) không ảnh hưởng đến ngôn ngữ.

Các Rối Loạn Khác Làm Giảm Chất Lượng Cuộc Sống Hàng Ngày

Một số các rối loạn khác, liên quan đến bệnh Parkinson, ảnh hưởng đến cuộc sống hàng ngày.

Các Rối Loạn Thị Giác.  Thị giác cũng bị ảnh hưởng, bao gồm khả năng phân biệt màu sắc và cường độ sáng (contrast sensitivity) bị suy giảm.  Các rối loạn này tiến triển và có thể làm suy giảm chức năng vận động.

Các Rối Loạn về Giấc Ngủ.  Cảm giác buồn ngủ quá độ vào ban ngày và các rối loạn giấc ngủ (sleep disorder) khác thường thấy ở các bệnh nhân bị Parkinson, do bản thân căn bệnh này và các loại thuốc trị bệnh này gây ra.  Nhiều bệnh nhân cũng bị vọp bẻ chân vào ban đêm.  Một số thuốc trị bệnh Parkinson có thể gây ra các giấc mơ sống động (vivid dream: giấc mơ mà bạn có thể nhớ lại từng chi tiết) cũng như chứng mộng du (walking hallucination).

Suy Giảm Khả Năng Tình Dục.  Mặc dù bệnh Parkinson và những cách điều trị có thể gây ra các hành vi tình dục không thể kiềm chế, nhưng căn bệnh này cũng có thể ảnh hưởng đến tính tự trọng và ức chế khả năng tình dục.

Giảm Dần Khứu Giác.  Nhiều bệnh nhân Parkinson gặp phải tình trạng suy giảm khứu giác.

Các Rối Loạn về Bàng Quang.  Bệnh Parkinson có thể làm cho bệnh nhân gặp phải các vấn đề về bàng quang (bọng đái), bao gồm tình trạng mất khả năng kiểm soát nước tiểu hoặc khó tiểu.

Táo Bón.  Nhiều người bị bệnh Parkinson phát triển tình trạng táo bón (constipation) chủ yếu do khả năng tiêu hóa chậm.

Gia Tăng Nguy Cơ Bị Các Chứng Bệnh Khác

Chứng Loãng Xương.  Bệnh Parkinson có thể làm tăng nguy cơ bị giảm mật độ xương và chứng loãng xương (osteoporosis).  Cả nam giới và phụ nữ đều có nguy cơ này.  Các bác sĩ đề xuất rằng bệnh nhân bị Parkinson nên đi kiểm tra chứng loãng xương, đặc biệt nếu họ có vấn đề trong việc đi bộ.


Nguồn bổ sung: