About

Friday, May 11, 2012

U XƠ TỬ CUNG (UTERINE FIBROIDS) - Do LQT Biên Dịch


THỦ THUẬT CẮT BỎ TỬ CUNG

Thủ thuật cắt bỏ tử cung (hysterectomy) là một phương pháp giải phẫu cắt bỏ tử cung.  Các buồng trứng cũng có thể bị cắt bỏ, mặc dù điều này không cần thiết cho việc điều trị u xơ.  Thủ thuật cắt bỏ tử cung là một giải pháp vĩnh viễn để điều trị các u xơ, và là một chọn lựa nếu các phương pháp điều trị khác không hiệu quả và không thích hợp.


Một phụ nữ sẽ không thể mang thai sau khi thực hiện thủ thuật cắt bỏ tử cung.  Nếu các buồng trứng bị cắt bỏ cùng với tử cung, thì thủ thuật này gây ra tình trạng mãn kinh đột ngột.

Các Loại Thủ Thuật Cắt Bỏ Tử Cung

Sau khi đã quyết định thực hiện thủ thuật cắt bỏ tử cung, thì bệnh nhân nên thảo luận với bác sĩ để xem cắt bỏ bộ phận nào.  Các chọn lựa phổ biến là:

-      Thủ thuật cắt bỏ tử cung toàn phần (cắt bỏ tử cung và cổ tử cung).
-      Thủ thuật cắt bỏ tử cung một phần (Subototal), cũng được gọi là thủ thuật cắt bỏ tử cung trên cổ tử cung (supracervical hysterectomy - cắt bỏ tử cung và bảo quản cổ tử cung).
-      Thủ thuật cắt buồng trứng (Oophorectomy).  Thủ thuật cắt buồng trứng hai bên là phương pháp cắt bỏ cả hai buồng trứng.  Thủ thuật cắt bỏ buồng trứng salpingo hai bên (bilateral salpingo-oophorectomy) là phương pháp cắt bỏ các ống dẫn trứng (fallopian tubes) và các buồng trứng.  Các tiến trình này có thể thực hiện toàn phần hay một phần.

Các Tiến Trình Thực Hiện Thủ Thuật Cắt Bỏ Tử Cung

Các tiến trình thực hiện thủ thuật cắt bỏ tử cung bao gồm:

-      Cắt bỏ tử cung ở vùng bụng (Abdominal hysterectomy)
-      Cắt bỏ tử cung vùng âm đạo (Vaginal hysterectomy)
-      Cắt bỏ tử cung vùng âm đạo soi ổ bụng trợ giúp (Laparoscopically assisted vaginal hysterectomy – LAVH)
-      Cắt bỏ tử cung soi ổ bụng (Laparoscopic hysterectomy)
-      Cắt bỏ tử cung dùng rôbôt (Robotic hysterectomy)

Thủ Thuật Cắt Bỏ Tử Cung Vùng Bụng.  Thủ thuật cắt bỏ tử cung vùng bụng là một tiến trình tiêu chuẩn.  Nó thích hợp nhất cho các phụ nữ có u xơ lớn, khi các buồng trứng cần được cắt bỏ, hoặc khi ung thư hoặc bệnh đường sinh sản nữ hiện diện.  Bác sĩ giải phẫu rạch một vết mổ khoảng 5 – 7 inch (12,7 – 17,8 cm) ở vùng bụng dưới.  Vết rạch có thể theo chiều dọc, hoặc có thể theo chiều ngang bụng, ngay bên trên vùng lông mu (pubic hair).  Vết rạch trên vùng lông mu lành lại nhanh hơn và ít gây chú ý hơn vết rạch theo chiều dọc, và vết rạch này được sử dụng trong nhiều ca phức tạp.  Bệnh nhân có thể cần lưu lại bệnh viện 3 – 4 ngày, và khả năng hồi phục tại nhà mất khoảng 4 – 6 tuần.

Thủ Thuật Cắt Bỏ Tử Cung Vùng Âm Đạo, Thủ Thuật Cắt Bỏ Tử Cung Vùng Âm Đạo Soi Ổ Bụng Trợ Giúp, Thủ Thuật Cắt Bỏ Tử Cung Vùng Âm Đạo Soi Ổ Bụng.  Thủ Thuật Cắt Bỏ Tử Cung Vùng Âm Đạo chỉ đòi hỏi một vết rạch ở âm đạo mà qua đó tử cung được cắt bỏ. Vết rạch ở âm đạo sẽ được may lại.

Một phương pháp tiếp cận vùng âm đạo khác được gọi là Thủ Thuật Cắt Bỏ Tử Cung Vùng Âm Đạo Soi Ổ Bụng Trợ Giúp.  Nó sử dụng một số vết rạch nhỏ ở vùng bụng qua đó bác sĩ giải phẫu cắt bỏ những phần gắn liền với tử cung, và nếu cần sẽ cắt bỏ các buồng trứng.  Trong tiến trình này, tử cung (và các buồng trứng) sau đó được cắt bỏ qua vết rạch ở âm đạo, như trong phương pháp tiếp cận âm đạo tiêu chuẩn.  Trong tiến trình cắt bỏ tử cung soi ổ bụng, chúng được cắt bỏ thành các phần nhỏ thông qua bụng.

Thời gian hồi phục cho tiến trình cắt bỏ tử cung vùng âm đạo và Thủ Thuật Cắt Bỏ Tử Cung Vùng Âm Đạo Soi Ổ Bụng Trợ Giúp ngắn hơn so với thủ thuật cắt bỏ tử cung vùng bụng.  Tuy nhiên, thời gian lưu lại bệnh viện có thể lâu hơn và tốn kém nhiều hơn khi thực hiện Thủ Thuật Cắt Bỏ Tử Cung Vùng Âm Đạo Soi Ổ Bụng Trợ Giúp so với thủ thuật cắt bỏ tử cung vùng âm đạo tiêu chuẩn.  Một số bác sĩ đặt câu hỏi là Thủ Thuật Cắt Bỏ Tử Cung Vùng Âm Đạo Soi Ổ Bụng Trợ Giúp có thêm vào bất kỳ lợi ích đáng kể nào khi so sánh với tiến trình cắt bỏ tử cung vùng âm đạo tiêu chuẩn không.

Thủ Thuật Cắt Bỏ Tử Cung Dùng Rôbôt.  Thủ Thuật Cắt Bỏ Tử Cung Dùng Rôbôt (Robotic hysterectomy) cũng tương tự như thủ thuật cắt bỏ tử cung soi ổ bụng, nhưng phương pháp này sử dụng một loại máy đặc biệt.  Phương pháp tiếp cận này thường được sử dụng nhiều nhất khi một bệnh nhân bị ung thư hoặc bị tình trạng quá béo phì và phẫu thuật vùng âm đạo là không thích hợp.

Các Biến Chứng

Các biến chứng không nghiêm trọng rất thường xuất hiện sau khi thực hiện thủ thuật cắt bỏ tử cung.  Khoảng một nửa số phụ nữ sẽ phát triển các tình trạng nhiễm trùng đường tiết niệu không nghiêm trọng và có thể điều trị được.  Thường xuất hiện tình trạng đau nhẹ và xuất huyết nhẹ sau khi phẫu thuật.  Các biến chứng nghiêm trọng hơn thường ít phổ biến nhưng có thể bao gồm tình trạng nhiễm trùng và máu đóng cục.

Chăm Sóc Sau Phẫu Thuật

Bệnh nhân nên yêu cầu một thành viên trong gia đình hoặc bạn bè giúp đỡ trong vài ngày đầu tại nhà.  Sau đây là một vài cách phòng chống và hướng dẫn cho việc chăm sóc sau phẫu thuật: 

-      Trong 1 – 2 ngày đầu sau phẫu thuật, bệnh nhân sẽ được chỉ định dùng thuốc để tránh tình trạng buồn nôn và thuốc giảm đau để làm hạ bớt cơn đau ở khu vực cơ thể được giải phẫu.
-      Ngay sau khi bác sĩ đề nghị, thường là trong vòng một ngày sau cuộc phẫu thuật, bệnh nhân nên đứng lên và đi bộ để giúp tránh bị viêm phổi, giảm bớt nguy cơ bị máu đóng cục, và giúp hồi phục nhanh hơn.
-      Đi bộ, tập hít thở sâu và chậm có thể giúp giảm bớt tình trạng đánh hơi bị đau, mà có thể gây mệt mỏi trong vài ngày đầu.
-      Khi ho có thể gây ra đau, mà cơn đau này có thể được giảm bớt bằng cách ôm một cái gối trên vết mổ ở vùng bụng hoặc đặt chéo chân sau khi phẫu thuật vùng âm đạo.
-      Các bệnh nhân được khuyên là không nên nâng (nhấc) các vật nặng, không được tắm vòi sen hoặc tắm bồn.
-      Trong vài ngày đầu sau khi phẫu thuật, nhiều phụ nữ sẽ thường xuyên khóc và khóc một cách đột ngột.  Các thay đổi về cảm xúc này có thể do chứng trầm cảm vì mất khả năng sinh sản và do sự thay đổi đột ngột về kích thích tố, đặc biệt nếu các buồng trứng bị cắt bỏ.

Các bệnh nhân thực hiện thủ thuật cắt bỏ tử cung vùng bụng nên thảo luận với bác sĩ của họ khi nào có thể bắt đầu các chương trình tập thể dục nặng hơn việc đi bộ.  Các cơ ở bụng rất quan trọng cho việc hổ trợ phần cơ thể phía trên, và việc hồi phục sức khỏe của các cơ này có thể mất một thời gian dài.  Ngay cả sau khi vết thương đã lành lại, bệnh nhân có thể có cảm giác mệt mỏi toàn thân vào một thời điểm nào đó.  Một số phụ nữ không cảm thấy hoàn toàn khỏe mạnh trong suốt một năm trong khi những người khác có thể hồi phục chỉ trong vòng một vài tuần.

Nếu một người phụ nữ bị cắt bỏ cổ tử cung, thì bệnh nhân này không cần đến xét nghiệm Pap smears (xét nghiệm các tế bào cổ tử cung bằng kính hiển vi) hàng năm.  Tuy nhiên, những phụ nữ thực hiện bất cứ thủ thuật cắt bỏ tử cung nào nên tiếp tục tiếp nhận các xét nghiệm định kỳ về vùng khung chậu và ngực, và chụp tia X ngực (mammograms)

Các Triệu Chứng Mãn Kinh và Mãn Kinh Sớm sau khi Cắt Bỏ Cổ Tử Cung

Sau khi cắt bỏ cổ tử cung, các phụ nữ có thể bị cảm giác ấm nóng người đột ngột (hot flashes), là một triệu chứng của giai đoạn mãn kinh, ngay cả nếu họ vẫn còn các buồng trứng.  Tuy nhiên, những phụ nữ cắt bỏ tử cung sẽ có ít khả năng bị tình trạng ấm nóng đột ngột hơn so với những phụ nữ đi vào giai đoạn mãn kinh một cách tự nhiên.  Việc giải phẫu có thể tạm thời ngăn chặn máu lưu thông đến các buồng trứng, do đó ức chế khả năng tiết ra estrogen.  Nếu cả hai buồng trứng bị cắt bỏ ở những phụ nữ tiền mãn kinh, thì tiến trình này sẽ gây ra tình trạng mãn kinh sớm.  Các triệu chứng mãn kinh khác bao gồm khô âm đạo, khó chịu, mất ngủ, và tăng cân.

Các biến chứng nghiêm trọng nhất thường sẽ xảy ra ở những phụ nữ bị cắt bỏ buồng trứng.  Tiến trình này gây ra tình trạng thiếu hụt estrogen, mà tình trạng này làm cho các phụ nữ này có nguy cơ bị chứng loãng xương (giảm mật độ xương), và có khả năng gia tăng nguy cơ bị bệnh tim và đột quỵ (tai biến mạch máu não).  Một số loại thuốc hiện hành có thể giúp bảo vệ cả xương và tim.

Ở những phụ nữ tiền mãn kinh, các buồng trứng thường sẽ tiếp tục hoạt động và tiết ra các kích thích tố ngay cả sau khi tử cung đã bị cắt bỏ, nhưng tuổi thọ của các buồng trứng sẽ bị giảm xuống trung bình từ 3 đến 5 năm.  Trong những trường hợp hiếm, tình trạng suy yếu hoàn toàn buồng trứng sẽ xảy ra ngay sau khi cắt bỏ tử cung, có lẽ bởi vì phẫu thuật đã cắt bỏ vĩnh viễn nguồn cung cấp máu cho các buồng trứng.

Quan Hệ Tình Dục sau khi Cắt Bỏ Tử Cung

Quan hệ tình dục có thể trở lại bình thường 4 – 6 tuần sau khi phẫu thuật.  Ảnh hưởng của việc cắt bỏ tử cung lên tình dục thay đổi theo từng cá nhân.  Một số phụ nữ lưu ý được sự thay đổi trong cảm giác thỏa mãn tình dục bởi vì họ không còn cảm giác được sự co bóp của tử cung.  Các phụ nữ khác báo cáo có sự gia tăng cảm giác ham muốn tình dục và thỏa mãn bởi vì họ không còn lo ngại về việc cắt bỏ tử cung nữa.

Các bệnh nhân bị cắt bỏ cả hai buồng trứng có thể có nhiều nguy cơ hơn bị mất khả năng tình dục, và gặp phải các vấn đề về tình dục như khô âm đạo.  Một loại chất keo (gel) hoặc chất bôi trơn có thể giúp giảm bớt tình trạng khô âm đạo.